Japonia obniży podatek na żywność. ETF-y w centrum uwagi

Premier Japonii Sanae Takaichi uzyskała oficjalne poparcie kierownictwa rządzącej Partii Liberalno-Demokratycznej (LDP) dla obniżenia podatku konsumpcyjnego na żywność i napoje z 8% do 1%. Zmiana ma wejść w życie w kwietniu 2027 roku.

Plan zakłada również coroczne, celowane wypłaty gotówkowe o łącznej wartości 600 mld jenów dla gospodarstw domowych o niższych dochodach. Pakiet ulg ma obowiązywać przez dwa lata. W praktyce połączenie niższego podatku i wypłat ma obniżyć obciążenie podatkowe do zera.

Tak duży bodziec fiskalny może zbliżać japońską gospodarkę do punktu zwrotnego. W centrum uwagi znajdą się japońskie akcje oraz fundusze ETF inwestujące w spółki z tego kraju.

Plan ma szybko pomóc konsumentom zmagającym się z utrzymującą się inflacją. Jednocześnie może powiększyć lukę fiskalną Japonii i zwiększyć obawy dotyczące zadłużenia. Dla inwestorów oznacza to konieczność oceny, jak zmiana polityki wpłynie na poszczególne japońskie ETF-y.

Dlaczego Sanae Takaichi zdecydowała się na obniżkę podatku

Najnowszy plan premier Takaichi realizuje jeden z głównych postulatów jej kampanii wyborczej. Utrzymująca się inflacja ograniczała siłę nabywczą gospodarstw domowych, dlatego jej rząd postawił na natychmiastową pomoc konsumentom zamiast tradycyjnej polityki oszczędności budżetowych.

Głównym celem jest zmniejszenie kosztów życia gospodarstw domowych i pobudzenie konsumpcji. W efekcie rząd chce zwiększyć popyt krajowy.

Możliwe skutki obniżki podatku

Plan zmniejszy roczne dochody Japonii o około 10 bln jenów w ciągu dwóch lat. Rozwiązanie spotkało się z szeroką krytyką ekspertów rynkowych oraz instytucji takich jak Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW). Fundusz ostrzegał, że nieukierunkowana obniżka podatków może zwiększyć ryzyko kredytowe państwa i utrudnić zarządzanie długiem publicznym.

Japonia już teraz zmaga się z bardzo wysokim zadłużeniem. Wśród największych gospodarek ma najwyższy stosunek długu do PKB. Z raportu MFW z kwietnia 2026 roku wynika, że zadłużenie brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych Japonii ma w 2026 roku wynieść 204,4% PKB.

Sanae Takaichi zapowiedziała, że obniżka podatku zostanie wprowadzona bez emisji obligacji finansujących deficyt. Ogranicza to pole manewru rządu. Rynki zastanawiają się, skąd pojawią się środki na uzupełnienie dochodów i czy nie odbędzie się to kosztem budżetów zabezpieczenia społecznego albo wzrostu rentowności japońskich obligacji skarbowych (JGB).

Wyższe wydatki publiczne przy rosnących rentownościach obligacji mogą zwiększyć zmienność kursów walut. Jeśli zagraniczne rynki długu źle zareagują na powiększającą się lukę fiskalną Japonii, jen może znaleźć się pod presją.

Z drugiej strony niższe podatki i celowane wsparcie gotówkowe bezpośrednio zmniejszą rachunki za zakupy spożywcze oraz zwiększą dochód do dyspozycji gospodarstw domowych o niskich i średnich dochodach. Może to pobudzić popyt krajowy w handlu detalicznym, sektorze dóbr podstawowych i usługach gastronomicznych.

Co zmiana oznacza dla akcji i ETF-ów

Skutki dla rynku akcji mogą być zróżnicowane. Najwięcej powinny zyskać firmy z sektora żywności i napojów oraz małe i średnie krajowe spółki usługowe. Wyższe wydatki konsumentów mogą poprawić ich przychody.

Jednocześnie rosnące rentowności japońskich obligacji skarbowych i słabszy jen mogą ciążyć akcjom. Dotyczy to zwłaszcza dużych spółek przemysłowych nastawionych na eksport, których wyniki zależą między innymi od zmian kursów walut.

Kierunek rynku będzie w dużej mierze zależeć od tego, jak rząd sfinansuje ubytek dochodów bez emisji obligacji finansujących deficyt. Inwestorzy będą obserwować tę kwestię przed planowanym rozpoczęciem programu w kwietniu 2027 roku oraz w trakcie jego wdrażania.

Japońskie ETF-y w centrum uwagi

Inwestorzy szukający ukierunkowanej ekspozycji na japoński rynek akcji mogą obserwować następujące fundusze:

• iShares MSCI Japan ETF (EWJ) — fundusz ma aktywa netto o wartości 22,38 mld USD i zapewnia ekspozycję na 168 japońskich spółek. Największą pozycję stanowi Mitsubishi Financial, z udziałem wynoszącym 4,71%. Od początku roku EWJ zyskał 17,2%. Wskaźnik kosztów funduszu wynosi 49 punktów bazowych, czyli 0,49% rocznie. W ostatniej sesji fundusz miał wolumen 3,30 mln akcji.

• JPMorgan BetaBuilders Japan ETF (BBJP) — fundusz ma aktywa netto o wartości 18,48 mld USD i obejmuje 179 japońskich spółek. Największą pozycję stanowi Mitsubishi Financial, z udziałem wynoszącym 4,45%. Od początku roku BBJP wzrósł o 15,8%. Wskaźnik kosztów wynosi 19 punktów bazowych, czyli 0,19% rocznie. W ostatniej sesji wolumen wyniósł 1,06 mln akcji.

• iShares MSCI Japan Small-Cap ETF (SCJ) — fundusz ma aktywa netto o wartości 259,3 mln USD i zapewnia ekspozycję na 787 japońskich spółek o małej kapitalizacji. Największą pozycję stanowi Kokusai Electric, z udziałem wynoszącym 0,83%. Od początku roku SCJ zyskał 16,7%. Wskaźnik kosztów funduszu wynosi 50 punktów bazowych, czyli 0,50% rocznie. W ostatniej sesji wolumen wyniósł 0,02 mln akcji.