Złoto pnie się w górę: ETF na fizyczne złoto czy ETF na spółki wydobywcze? Co wybrać w 2026 r.

Część inwestorów szukających „bezpiecznej przystani” w złocie staje przed wyborem: kupić kruszec bezpośrednio przez fundusz odzwierciedlający cenę fizycznego złota albo postawić na akcje firm, które je wydobywają. Dwa najczęściej wskazywane narzędzia to SPDR Gold Shares (NYSEMKT:GLD) oraz VanEck Gold Miners ETF (NYSEMKT:GDX).

Poniżej najważniejsze różnice między tymi ETF-ami: koszt, zmienność oraz dotychczasowe wyniki.

GLD vs GDX – kluczowe liczby (stan na 15.07.2026)

• Cena jednostki: GLD 372,35 USD, GDX 74,00 USD
• Wskaźnik kosztów (expense ratio): GLD 0,4%, GDX 0,51%
• Stopa zwrotu za 1 rok (total return): GLD 21,4%, GDX 44,4%
• Dywidenda (dividend yield): GDX 0,8%, a w przypadku GLD brak
• Beta (wahania względem S&P 500): GLD 0,17, GDX 0,65
• Aktywa pod zarządzaniem (AUM): GLD 130,8 mld USD, GDX 22,6 mld USD

Wskaźnik beta pokazuje, jak mocno dany fundusz reaguje na wahania rynku w porównaniu z indeksem S&P 500. Wyższa beta oznacza większe wahania.

Ryzyko historyczne – maksymalne obsunięcia i wzrost kapitału

• Maksymalne obsunięcie (max drawdown) w okresie 5 lat: GDX 46,5%, GLD 26,2%
• Wzrost 1 000 USD w 5 lat (łączny zwrot): GDX 2 339 USD, GLD 2 198 USD

GLD jest tańsze w utrzymaniu i historycznie ma mniejsze „huśtawki” cenowe. GDX, choć droższy i bardziej zmienny, ma za sobą wyższe wyniki w ujęciu rocznym oraz wyższe łączne stopy zwrotu w dłuższych okresach.

Jak działa GLD i GDX

SPDR Gold Shares (GLD) ma odzwierciedlać cenę fizycznego złota. Fundusz trzyma kruszec w bezpiecznych magazynach. Największa część portfela to fizyczne złoto (100%), a niewielki udział środków pieniężnych stanowi krótkoterminową rezerwę. GLD uruchomiono w 2004 roku.

VanEck Gold Miners ETF (GDX) daje ekspozycję na część akcyjną branży, śledząc MarketVector Global Gold Miners Index. Alokacja sektorowa wynosi 100% w obszarze basic materials (podstawowe materiały). Największe pozycje obejmują:

• Newmont Corp (NYSE:NEM) – 10,5%
• Agnico Eagle Mines Ltd (NYSE:AEM) – 10,5%
• Barrick Mining Corp (NYSE:B) – 8%

Fundusz ma w portfelu 69 różnych spółek wydobywczych i został uruchomiony w 2006 roku. Zyski tych firm są powiązane z ceną złota, ale kursy akcji wpływają też koszty produkcji oraz powodzenie w poszukiwaniach.

Dlaczego spółki wydobywcze potrafią zachowywać się inaczej niż samo złoto

W ostatnich 12 miesiącach cena złota mocno rosła. Obecnie jest wyceniana na około 4 017 USD za uncję, co oznacza wzrost o ponad 20% w ciągu ostatnich 52 tygodni. W styczniu złoto było nawet o 5 608 USD.

GLD reaguje przede wszystkim zmianą ceny kruszcu. GDX, oprócz ceny złota, zawiera też „dźwignię operacyjną” charakterystyczną dla biznesu wydobywczego. Gdy złoto drożeje, spółki zwykle szybciej przekładają wyższe przychody na wyniki niż rosną koszty operacyjne. Dzieje się tak, ponieważ wydobywcy pozyskują złoto z ziemi, które już opłacili, a opłaty licencyjne i inne koszty zwykle nie rosną tak mocno. To sprzyja wzrostom w początkowej fazie hossy na złocie.

Dodatkowo GDX wypłaca dywidendę wynikającą z posiadanych akcji, podczas gdy GLD jej nie wypłaca.

Porównanie wyników w czasie

W krótszym horyzoncie GLD wypadało lepiej niż GDX w ostatnich trzech miesiącach: GLD spadło o 12,7%, podczas gdy GDX o 17,4%.

W pozostałych okresach przewaga należała do GDX. Fundusz osiągał dodatnie skumulowane stopy zwrotu w ujęciu rocznym (annualizowane): 37,5%, 19% oraz 11,6% odpowiednio w horyzontach 3-, 5- i 10-letnim, wobec 27,7%, 17,5% i 11,4% dla GLD.

Co to oznacza dla wyboru na 2026 rok

Spółki wydobywcze potrafią podejmować działania, które poprawiają wyniki dla akcjonariuszy, a te zmiany mogą przełożyć się na wyniki ETF. Biorąc pod uwagę ten mechanizm oraz lepszą długoterminową efektywność, w 2026 roku GDX jest ETF do kupienia, aby skorzystać ze wzrostu złota.

Czy warto kupić udziały w SPDR Gold Shares już teraz?

Przed zakupem udziałów w SPDR Gold Shares rozważ:

Zespół Motley Fool Stock Advisor wskazał, ich zdaniem, 10 najlepszych spółek do kupienia dla inwestorów „teraz”… i SPDR Gold Shares nie znalazł się w tym zestawieniu. Wybrane 10 spółek może zapewnić bardzo wysokie zwroty w nadchodzących latach.

Weź pod uwagę, kiedy Netflix trafił na tę listę 17 grudnia 2004 r. Jeśli zainwestowałbyś w tym momencie 1 000 USD zgodnie z rekomendacją, miałbyś 371 842 USD! Albo kiedy Nvidia trafiła na tę listę 15 kwietnia 2005 r. Jeśli zainwestowałbyś 1 000 USD zgodnie z rekomendacją, miałbyś 1 244 783 USD!

Warto jednak zauważyć, że łączna średnia stopa zwrotu Stock Advisor wynosi 900% — czyli jest to znacznie lepszy wynik niż 207% dla S&P 500. Nie przegap najnowszej listy top 10 dostępnej z Stock Advisor i dołącz do społeczności inwestorów budowanej przez inwestorów indywidualnych dla inwestorów indywidualnych.

Zobacz 10 spółek »

*Zwroty Stock Advisor na dzień 18 lipca 2026 r.

Brendan Coffey nie ma pozycji w żadnej z wymienionych spółek. Motley Fool nie ma pozycji w żadnej z wymienionych spółek. Motley Fool ma politykę ujawniania informacji.

Poglądy i opinie wyrażone w niniejszym materiale są poglądami i opiniami autora i nie muszą odzwierciedlać stanowiska Nasdaq, Inc.