Wojna Trumpa z Iranem oznacza wyższe stopy procentowe na lata

Wojna Donalda Trumpa z Iranem mogła osłabnąć, ale jej wpływ na politykę pieniężną będzie długotrwały. Szacunki Bloomberg Economics pokazują, że ścieżki stóp procentowych na świecie pozostaną podwyższone nawet o 0,5 punktu procentowego lub więcej do 2028 r. w porównaniu z prognozami sprzed wojny.

Główną przyczyną są zmienione ryzyka inflacyjne. Część presji cenowej wynika ze szoku energetycznego spowodowanego zamknięciem Cieśniny Ormuz. Dodatkowo trwa wyścig we wdrażaniu sztucznej inteligencji (AI), który może zwiększać presję inflacyjną, choć efekt ten może z czasem słabnąć.

To oznacza, że konsumenci i firmy najpierw odczują wyższe ceny, a potem przez dłuższy okres będą spłacać droższe pożyczki i kredyty hipoteczne. Wcześniejsze oczekiwania zakładały szybsze obniżki stóp niż te, które dziś wydają się prawdopodobne.

Stany Zjednoczone — Fed Obecna górna granica stopy federal funds: 3,75%. Prognozy Bloomberg Economics zakładają utrzymanie stopy na 3,75% pod koniec 2026 r. i spadek do 3,5% pod koniec 2027 r. Rynki wyceniają jedną pełną podwyżkę o 0,25 punktu procentowego z około 20% prawdopodobieństwem drugiej do końca roku.

Nowy przewodniczący Fed sygnalizuje twardsze podejście do inflacji i ograniczenie dotychczasowych prognoz komunikacyjnych (tzw. forward guidance), co zmniejszy liczbę sygnałów dla inwestorów. Część członków Fed spodziewa się podwyżek w tym roku, ale Bloomberg Economics oczekuje wzrostu szans na obniżki dopiero w pierwszej połowie 2027 r., gdy efekty AI i spadek inflacji staną się bardziej widoczne.

Strefa euro — EBC Obecna stopa depozytowa: 2,25%. Prognozy wskazują wzrost do 2,5% pod koniec 2026 r., a następnie spadek do 2% pod koniec 2027 r. Kontrakty terminowe sugerują około 80% szans na podwyżkę o 0,25 punktu procentowego do końca roku.

Spadek cen ropy po rozmowach USA z Iranem złagodził presję inflacyjną, co budzi wątpliwości, czy konieczna będzie kolejna podwyżka jeszcze w tym roku. Niektórzy decydenci ostrzegają jednak, że początkowy wzrost kosztów energii działa z opóźnieniem i może skłonić pracowników do żądań wyższych płac, co utrudni odczytanie sytuacji.

Japonia — Bank of Japan Docelowa górna granica stopy: 1%. Prognozy przewidują wzrost do 1,25% pod koniec 2026 r. i do 1,5% pod koniec 2027 r. Rynki oczekują w przybliżeniu 90% prawdopodobieństwa podwyżki w nadchodzących miesiącach.

Bank Japonii musi rozważyć, czy przyspieszyć normalizację, ponieważ słaby jen (najniżej wobec dolara od 1986 r.) podnosi ryzyko wzrostu kosztów importu. Jednocześnie spadek cen ropy zmniejsza potrzebę szybkiego ruchu. Polityka rządu i stanowisko premierki Sanae Takaichi, która wspiera łagodniejsze warunki, także mogą hamować tempo podwyżek.

Wielka Brytania — Bank of England Obecna stopa bankowa: 3,75%. Prognozy mówią o utrzymaniu 3,75% pod koniec 2026 r. i spadku do 3,5% pod koniec 2027 r. Rynki przypisują około 75% prawdopodobieństwa jednej podwyżki w tym roku.

Spadek cen ropy i gazu zmniejszył presję na BOE. Jeśli rynek pracy osłabnie, a ceny energii dalej będą spadać, bank centralny może uniknąć kolejnych podwyżek.

Kanada — Bank of Canada Obecna stopa overnight: 2,25%. Prognozy przewidują wzrost do 2,5% pod koniec 2026 r. i do 3% pod koniec 2027 r. Rynki wskazują nieco ponad 50% szans na podwyżkę o 0,25 punktu do końca roku.

Gospodarka Kanady mierzy się ze skutkami taryf USA i gwałtownym spadkiem imigracji tymczasowej. Mimo odbicia aktywności w II kwartale, wcześniejsze kurczenie PKB i słabszy rynek pracy skłaniają Bank Kanady do ostrożności. Spadające ceny paliw i stabilizacja inflacji bazowej mogą jednak dać przestrzeń do złagodzenia retoryki.

Chiny — People's Bank of China Obecna 7-dniowa stopa reverse repo: 1,4%. Prognozy zakładają spadek do 1,3% pod koniec 2026 r. i do 1,2% pod koniec 2027 r.

PBOC wprowadził nową operację reverse repo (repo odwrotne), aby precyzyjniej sterować krótkoterminowymi kosztami finansowania. Niższa krótkoterminowa stopa została przez część ekonomistów odczytana jako de facto obniżka mająca wesprzeć spowalniającą gospodarkę.

Szersze wnioski Wyższe oczekiwania co do stóp pokazują, że światowa gospodarka wydaje się zdolna wytrzymać droższe finansowanie, ale odporność ta będzie poddawana próbom. Połączenie sporów handlowych, napięć geopolitycznych i zmian strukturalnych, takich jak rozwój AI, może przynosić kolejne wstrząsy, które ponownie sprawdzą banki centralne i rynki finansowe.