Roboty humanoidalne: podział USA–Chiny i kontrola łańcucha dostaw

Roboty humanoidalne przechodzą etap, w którym liczy się potwierdzenie działania technologii, i wchodzą w próby komercyjne. Coraz wyraźniej widać też, że gra toczy się nie tylko o rozwiązania techniczne, lecz o to, kto potrafi zbudować trwały model biznesowy i kto ma wpływ na kluczowe elementy łańcucha dostaw.

USA: pogłębianie ekosystemu AI i przesunięcie wartości ze „specyfikacji sprzętu” na „inteligencję”

W ocenie TrendForce największą przewagą USA w robotyce humanoidalnej pozostaje ekosystem AI. Gdy modele generatywne, modele Vision-Language-Action (VLA) oraz tzw. world models dojrzewają w szybkim tempie, wartość robotów humanoidalnych ma coraz mniej wspólnego z parametrami sprzętu, a coraz więcej z inteligencją.

TrendForce wskazuje kilka przykładów działań w USA:

• NVIDIA rozwija platformy Physical AI, w tym Cosmos, Isaac Lab i GR00T.
• Google DeepMind uruchomiło Gemini Robotics, aby wzmocnić zrozumienie robotów.
• OpenAI angażuje się w rozwój modeli embodied AI poprzez inwestycje i badania.

W ten sposób firmy z USA budują spójny ekosystem technologii: od dużych modeli językowych, przez platformy dla robotyki, środowiska symulacyjne, po układy AI (AI chips). Oznacza to, że w miarę jak roboty humanoidalne trafiają do bardziej złożonych środowisk, o konkurencyjności będą decydować: rozumienie otoczenia, planowanie zadań wieloetapowych, uogólnianie między różnymi scenariuszami oraz ciągłe uczenie.

Strategie amerykańskich firm przesunęły się też z pokazywania, że potrafią zbudować sprzęt, na budowanie zdolności AI. Tesla w ramach Optimus Gen 3 nadal waliduje działanie na halach fabrycznych, a w przyszłej produkcji ma się koncentrować na poprawie zdolności uogólniania, tak aby ten sam system AI mógł szybko dopasować się do różnych środowisk pracy. Figure AI zacieśnia współpracę z dużymi przedsiębiorstwami, aby trenować modele na dużych wolumenach rzeczywistych danych z fabryk. Boston Dynamics łączy wieloletnie doświadczenie w sterowaniu ruchem z AI, aby wzmacniać autonomiczną pracę w złożonych środowiskach. Apptronik generuje wysokiej jakości dane dzięki szerokiemu wdrożeniu w warunkach rzeczywistych i przekazuje je z powrotem do pipeline’u szkoleniowego Gemini Robotics.

W skrócie: firmy z USA koncentrują się na budowie „data flywheel”, czyli mechanizmu, w którym dane z rzeczywistego użycia pomagają stale ulepszać modele. Dzięki temu różnicują produkty w oparciu o zdolności AI.

Chiny: przyspieszanie integracji łańcucha dostaw i przesunięcie z iteracji produktu na skalowanie wdrożeń

Rozwój w Chinach wygląda z kolei bardziej jak wczesny model rozwoju samochodów elektrycznych: najpierw buduje się kompletny łańcuch dostaw i szybko obniża koszty, a dopiero potem osiąga się korzyści skali dzięki dużym wolumenom wysyłek. W tym podejściu kluczowe komponenty, takie jak silniki serwo, przekładnie (reducers) i baterie litowe, można szybko lokalizować, co obniża koszty i znacząco skraca cykle rozwoju.

Najbardziej reprezentatywne firmy to Unitree i Agibot. Unitree zbudowało reputację „value for money” oraz szybkiej iteracji produktów zarówno w robotach czworonożnych, jak i humanoidalnych. Agibot zwiększył produkcję z 1 000 do 5 000 jednostek w około rok, a następnie z 5 000 do 10 000 jednostek w zaledwie trzy miesiące. Pokazuje to, że przewaga Chin wykracza dziś poza same koszty produkcji. Dojrzałość łańcucha dostaw pozwala nowym produktom szybko przechodzić przez walidację komponentów, testy pilotażowe i produkcję masową, co przekłada się na szybsze tempo iteracji niż u zachodnich konkurentów.

Co istotne, gdy fabryki, operacje logistyczne i przestrzenie publiczne nadal wdrażają roboty humanoidalne, Chiny szybko gromadzą dane z rzeczywistego użycia dzięki dużej skali wdrożeń. TrendForce wskazuje, że może to przenieść przewagę łańcucha dostaw w przewagę danych. Takie podejście może wspierać pozytywny cykl „wdrożenie, zbieranie danych, aktualizacja modelu, ponowne wdrożenie”. W miarę jak modele będą się poprawiać, luka w AI między Chinami a USA może się zmniejszać właśnie dzięki skali danych po stronie Chin.

Potęga łańcucha dostaw: rozbicie kosztów komponentów i Component Supply Chain Influence Index (CSCII)

Wraz z kształtowaniem się branży robotów humanoidalnych pytanie „kto kontroluje podaż kluczowych komponentów” staje się jednym z kluczowych kryteriów oceny konkurencyjności przemysłowej poszczególnych regionów.

TrendForce zaprojektowało Component Supply Chain Influence Index (CSCII), aby systematycznie analizować, jak dobrze dostawcy z każdego regionu kontrolują różne kluczowe komponenty.

CSCII to wskaźnik złożony, łączący ocenę jakościową i ilościową; nie jest to pojedyncza, bezpośrednio weryfikowalna statystyka. Oceny są ważone w pięciu wymiarach w oparciu o osąd ekspertów:

• pozycja skali przemysłowej: mierzy udział globalnych przychodów komponentu w różnych branżach, odzwierciedlając możliwości skalowania produkcji,
• bariery technologiczne i możliwość zastąpienia: mierzy koncentrację patentów oraz to, jak szybko naśladowcy mogą nadrobić dystans,
• penetracja zastosowań robotów humanoidalnych: mierzy zakres „design-in” wśród głównych producentów OEM (czyli włączania rozwiązań do projektów) w zastosowaniach z robotami humanoidalnymi,
• moce produkcyjne i tempo ekspansji: mierzy elastyczność podaży oraz szybkość skalowania wytwarzania,
• odporność polityczna i geopolityczna łańcucha dostaw: uwzględnia ryzyka związane z kontrolą eksportu oraz wsparcie polityczne dla rozwoju krajowego.

Chiny ma najszerszą obecność we wszystkich czterech obszarach. USA mają najbardziej wyraźne przywództwo w obszarze „Mental Plane”. Europa otrzymuje ocenę „Strong” w obu obszarach: „Sensing” i „Movement”, a jej siła koncentruje się w precyzyjnym wytwarzaniu.

Aby poznać wyniki CSCII oraz rozbicie na podkomponenty stojące za tym wykresem, należy skontaktować się pod adresem SR_MI@trendforce.com.

Rozbicie na regiony według TrendForce

Chiny mają najszerszą obecność we wszystkich czterech obszarach — prowadzą w „Power Plane” i otrzymują ocenę „Strong” w „Mental” oraz „Movement”. Ich przewaga opiera się na skali produkcji oraz szerokim pokryciu komponentów. USA mają najbardziej wyraźne przywództwo w „Mental Plane”, gdzie NVIDIA i Qualcomm według TrendForce kontrolują niemal monopol w zakresie układów AI i platform obliczeniowych. Europa otrzymuje ocenę „Strong” w „Sensing” i „Movement” — jej siła koncentruje się w precyzyjnym wytwarzaniu. Firmy europejskie są mniej rozpoznawalne niż duzi gracze z innych regionów, ale mają duży potencjał techniczny; dostawcy z Niemiec mają wyraźną przewagę w enkoderach (encoders).

Japonia ma solidną przewagę w „Movement Plane”, a jej siła jest mocno skoncentrowana w mechanicznych przekładniach (mechanical transmission), gdzie spółki zbudowały głębokie bariery technologiczne. Korea Południowa jest obecnie oceniana jako „Strong” w „Power Plane”, wspierana aktywnymi inwestycjami w baterie realizowanymi przez LG i Samsung. Pozostałe obszary będą zależeć od silniejszej współpracy publiczno-prywatnej, aby przyspieszyć rozwój ekosystemu.

TrendForce

W miarę jak branża robotów humanoidalnych przesuwa się w stronę komercjalizacji, firmy zmieniają priorytety z nowości związanych z iteracją produktu na trwałość swoich modeli biznesowych. USA i Chiny realizują wyraźnie odmienne strategie konkurencyjne: USA kładą nacisk na AI, duże modele i zastosowania o wyższej wartości, aby ich produkty były „inteligentniejsze”, natomiast Chiny wykorzystują cały ekosystem produkcyjny oraz przewagi w łańcuchu dostaw, by przyspieszać iteracje produktu i skalować wdrożenia.

Szybki wzrost Chin wywiera dziś realną presję na producentów z USA. Jednak w długim terminie o kształcie globalnego rynku robotów humanoidalnych zadecyduje to, czy firmy zbudują modele biznesowe łączące skalowanie wdrożeń, gromadzenie danych i trwałą rentowność na rynkach docelowych. Biorąc pod uwagę różnorodność zastosowań komercyjnych i potrzeby użytkowników, TrendForce uważa, że przyszły rynek raczej nie będzie rynkiem „zwycięzca bierze wszystko” — prawdopodobne jest współistnienie wielu graczy.

O TrendForce Substack

To opracowanie jest dostępne na Substacku TrendForce, gdzie publikowane są tygodniowe, oparte na analizach wnioski specjalistów obejmujące m.in. półprzewodniki, infrastrukturę AI, robotykę oraz globalną dynamikę łańcuchów dostaw.

Korzyści dla subskrybentów:

• Płatni subskrybenci (49 USD miesięcznie lub 588 USD rocznie) mają pełny dostęp do wszystkich tygodniowych newsletterów oraz archiwum publikacji.
• Bezpłatni subskrybenci otrzymują zapowiedzi artykułów oraz okazjonalnie publiczne publikacje w całości.

Aby zobaczyć opcje subskrypcji, należy odwiedzić insights.trendforce.com.