Czy IPO SpaceX, Anthropic i OpenAI mogą wywołać 40% spadek giełdy? Co mówią dane

SpaceX, Anthropic i OpenAI planują lub przechodzą przez duże debiuty giełdowe. To właśnie te wydarzenia uruchomiły w mediach finansowych pytanie, czy mogą zakończyć się nawet 40% spadkiem indeksów.

SpaceX (Space Exploration Technologies Corp., NASDAQ: SPCX) zakończyło największe IPO w historii USA. Spółka pozyskała 75 mld USD przy wycenie 1,75 bln USD. Anthropic złożyło poufnie wniosek o IPO z celem zebrania około 30 mld USD i wyceną bliską 965 mld USD. OpenAI ma pójść w ślady w przyszłym roku.

Sama skala tych transakcji brzmi groźnie, ale większość danych wskazuje, że scenariusz 40% krachu rynku jako całości jest mało prawdopodobny. Dużo bardziej realne wydają się „bolesne” korekty w konkretnych segmentach rynku, zwłaszcza tam, gdzie wcześniej mocno rosły spółki związane z AI.

Mechanizm, o który chodzi

Klucz nie leży w tym, czy rynek ma pieniądze. Klucz jest w tym, skąd pieniądze odpływają i dokąd płyną.

W USA fundusze rynku pieniężnego mają około 8 bln USD aktywów. Łączna kapitalizacja amerykańskich spółek notowanych na giełdach przekracza 50 bln USD.

Razem IPO SpaceX, Anthropic i OpenAI mają przynieść kapitał rzędu około 0,4% „inwestowalnego” amerykańskiego rynku akcji. Pokazuje to, że całemu rynkowi powinno być stosunkowo łatwo wchłonąć takie oferty bez systemowego szoku.

Problemem może być jednak to, że pieniądze nie przenoszą się „znikąd”. Menedżerowie funduszy, którzy dostają alokacje w nowych pozycjach, zazwyczaj nie przelewają dodatkowych środków z oszczędności. Częściej sprzedają wcześniej posiadane akcje, żeby zrobić miejsce w portfelu.

I nie sprzedają losowo. Sprzedają najczęściej to, co najbardziej przypomina to, co kupują. Skoro debiutują spółki z obszaru AI i technologii, to kapitał może pochodzić właśnie z portfeli z akcjami AI i technologicznymi.

Widać to było wcześniej. Gdy indeks Nasdaq spadł o 4,18% 5 czerwca (najgorszy pojedynczy dzień od kwietnia 2025 r.), w nagłówkach pojawił się raport o zatrudnieniu. Równolegle trwało jednak sprzedawanie wysoko wycenianych akcji chipów oraz firm budujących infrastrukturę dla AI, żeby zwolnić miejsce w portfelach na nową ekspozycję.

Jeśli Anthropic i OpenAI zrobią to w ciągu najbliższych 12 miesięcy, ten sam mechanizm może wrócić — dwa razy. Presja sprzedażowa może ponownie uderzyć w Nvidia (NASDAQ: NVDA), AMD (NASDAQ: AMD) oraz w inne spółki infrastruktury AI, które wcześniej „wchłonęły” spadek z czerwca. To z kolei może zwiększać wątpliwości rynkowe co do tego, czy firmy takie jak Alphabet (NASDAQ: GOOG) i Amazon (NASDAQ: AMZN) będą nadal tak agresywnie wydawały środki na infrastrukturę pod AI — a to mogłoby uzasadniać kolejną rundę sprzedaży.

Co z indeksami i funduszami pasywnymi

S&P 500 nie planuje dodawać SpaceX, Anthropic ani OpenAI przez co najmniej kolejny rok, mimo doniesień, że indeks mógłby złagodzić zasady wymagające 12 miesięcy notowań oraz dodatnich wyników. Jednocześnie Nasdaq zmienił swoje reguły w maju. Umożliwiają one, by megacap IPO trafiły do Nasdaq-100 oraz do Invesco QQQ Trust (NASDAQ: QQQ) — w ciągu 15 dni od debiutu.

Szacuje się, że SpaceX od razu dostanie wagę w zakresie 0,5%–1%.

To oznacza realny popyt ze strony pasywnych inwestorów. Jeśli fundusze śledzą QQQ, muszą kupować nowe składniki indeksu niezależnie od tego, jak wyceniają je inni uczestnicy rynku. Taki mechanizm zwiększa popyt na debiut, ale jednocześnie wymusza przesunięcia wśród dotychczasowych składników.

W praktyce największe przesunięcia dotyczą tych spółek, które wcześniej miały największą wagę. W QQQ należą do nich Nvidia, Microsoft (NASDAQ: MSFT) oraz Apple (NASDAQ: AAPL).

Jak wyglądałby scenariusz 40%

Każdy historyczny spadek S&P 500 o 40% lub więcej (1929, 2000, 2008) wiązał się z tym, że lewarowani inwestorzy byli zmuszani do sprzedaży aktywów, by pokryć straty. Pchało to ceny w dół i uruchamiało kolejną, wymuszoną sprzedaż w pętli.

Wyprzedaże nie wynikały z przepełnionego kalendarza IPO. Porównanie do dot-com jest pouczające właśnie dlatego, że podważa tezę o 40% krachu: rynek osiągał szczyt zanim pipeline IPO zaczął się przepełniać, a nie z tego powodu. Najpierw problemem była wycena, a dopiero później pojawiła się dodatkowa podaż kapitału, która przyspieszała proces już w ruchu.

To bardziej precyzyjny i praktyczny problem niż nagłówkowe rozważania o 40% spadku. Jeśli jesteś przeważony w Nvidii, AMD lub innych spółkach infrastruktury AI, pytanie nie brzmi, czy sprzedawać. Chodzi o to, czy twój horyzont inwestycyjny jest na tyle długi, by przetrwać kolejną rundę mechanicznej sprzedaży niezwiązaną bezpośrednio z podstawową działalnością spółek. Presja rotacji jest realna, ale — zdaniem autora — ma charakter przejściowy. Firmy generujące pieniądze dzięki obliczeniom dla AI nie znikają. Warto wiedzieć, co masz w portfelu, i wcześniej zdecydować, na jak duży spadek możesz sobie pozwolić, aby nie podejmować decyzji w trakcie wyprzedaży.

Czy teraz kupować akcje Space Exploration Technologies?

Przed zakupem akcji Space Exploration Technologies warto wziąć pod uwagę:

Zespół Motley Fool Stock Advisor wskazał, jego zdaniem, 10 najlepszych spółek do kupna teraz — i Space Exploration Technologies nie znalazło się w tym zestawieniu. Te 10 spółek może przynieść bardzo wysokie zwroty w nadchodzących latach.

Przykład: gdy Netflix znalazł się na liście 17 grudnia 2004 r., inwestycja 1 000 USD w momencie rekomendacji dałaby 397 890 USD!

Albo gdy Nvidia trafiła na listę 15 kwietnia 2005 r.: inwestycja 1 000 USD w momencie rekomendacji dałaby 1 196 664 USD!

Warto też dodać, że łączna średnia stopa zwrotu Stock Advisor wynosi 902% — to znacznie lepszy wynik niż 207% dla S&P 500. Nie przegap najnowszej listy Top 10 dostępnej z Stock Advisor i dołącz do społeczności inwestorów nastawionej na indywidualnych uczestników.

*Zwroty Stock Advisor według stanu na 30 czerwca 2026 r.*